Impactmodel maakt publieke waarde van media meetbaar

Branco Scherer, Head of Business Development bij Bindinc., sprak met Spreekbuis.nl over het Impactmodel Publieke Media, de nieuwe methodiek om de maatschappelijke waarde van publieke omroepen objectief meetbaar te maken. Hij vertelde onder andere waarom dit meetinstrument er moet komen en hoe het werkt. Je leest het interview hieronder.
Nieuwe meetlat

De publieke omroep staat aan de vooravond van een ingrijpende verandering. Vanaf 2029 verdwijnt het ledencriterium als belangrijkste maatstaf en verschuift de aandacht meer naar de maatschappelijke waarde die omroepen toevoegen. Maar hoe meet je of een publieke omroep daadwerkelijk doet waarvoor hij is opgericht?

Volgens Bindinc. schiet de huidige manier van meten tekort en daarom heeft het bedrijf het ‘Impactmodel Publieke Media’ ontwikkeld, een methodiek die op een objectieve en onderbouwde manier inzicht geeft in de maatschappelijke impact van publieke programmering.

Het model is inmiddels besproken met omroepen, het ministerie van OCW, het Commissariaat voor de Media en politieke partijen. Branco Scherer, Head of Business Development bij Bindinc., licht toe waarom deze nieuwe meetlat nodig is en hoe die werkt.

Waarom is dit het moment om met een nieuw impactmodel te komen?

‘De aanleiding is de verandering van het publieke bestel. De concessieperiode is verlengd tot en met 2028 en daarna ontstaat een nieuw bestel met omroephuizen. Tegelijkertijd verdwijnt het ledencriterium als bepalende factor en dan ontstaat vanzelf de vraag waarop je publieke omroepen straks beoordeelt. Iedereen is het er wel over eens dat daar een nieuwe systematiek voor nodig is.

Op dit moment wordt impact wel gemeten, maar iedere omroep doet dat op zijn eigen manier. De één noemt het succes als er Kamervragen worden gesteld naar aanleiding van een documentaire, de ander vindt een goed bezochte bijeenkomst een succes en weer een ander kijkt vooral naar media-aandacht. Dat zijn allemaal verschillende definities.’

Hoe zijn jullie dat gaan benaderen?

‘We zijn teruggegaan naar de basis. Wat is eigenlijk de opdracht van een publieke omroep? Vanuit die vraag hebben we een model ontwikkeld dat bestaat uit drie dimensies. De eerste is publieke waarde. Dat gaat over de opdracht zoals die in de Mediawet is vastgelegd. Welke programmering biedt een omroep aan en sluit die daadwerkelijk aan bij de publieke taak? Dat wordt deels al gemeten, bijvoorbeeld met bereikscijfers, maar dat geeft nog geen compleet beeld.

De tweede dimensie is bereik en beleving. Je kunt als omroep alles aanbieden wat volgens de wet moet, maar als niemand kijkt of luistert, kun je je afvragen hoeveel maatschappelijke waarde je uiteindelijk creëert. Tegelijkertijd gaat het niet alleen om bereik, want minstens zo belangrijk is hoe kijkers en luisteraars die programmering ervaren. Raakt het mensen? Wordt iets gewaardeerd? Heeft het daadwerkelijk effect? Dat perspectief ontbreekt nu nog te vaak.

De derde dimensie is digitale zichtbaarheid. De publieke omroep concurreert allang niet meer alleen met televisie en radio. Mensen vergelijken NPO Start met Netflix, NPO Luister met Spotify en podcasts met allerlei andere aanbieders. Wil je weten hoe relevant publieke media zijn, dan moet je ook dat bredere medialandschap meenemen.’

Waarin verschilt dit van bestaande onderzoeken?

‘Er is al ontzettend veel; de NPO doet onderzoek, het ministerie van OCW, het Commissariaat voor de Media, de Raad voor Cultuur en ook de omroepen zelf verzamelen veel data. Je zou gek zijn om dat allemaal weg te gooien en volledig opnieuw te beginnen. Onze kracht zit juist in het samenbrengen van al die bestaande bronnen. We combineren kwantitatieve en kwalitatieve onderzoeken, aangevuld met onze eigen kennis van mediagebruik en kijkgedrag. Daardoor ontstaat één integraal beeld in plaats van allerlei losse rapporten die naast elkaar bestaan.’

Wat levert dat uiteindelijk op?

‘Het belangrijkste is dat alles langs dezelfde meetlat wordt gelegd. Nu worden discussies vaak gevoerd op basis van gevoel. De één vindt een programma succesvol omdat de kijkcijfers hoog zijn, de ander omdat er veel over is geschreven. Wij objectiveren de discussie. De kracht van ons model is dat er ruimte is om additionele data in te passen en in de rapportages te verwerken. Daarover zijn we met alle betrokken partijen in gesprek. Het model is een coherent systeem waarin je op verschillende onderdelen kunt beoordelen of een omroep doet waarvoor hij is opgericht. Hiermee hebben we de beschikking over een transparant en herleidbaar beoordelingskader.’

Lees verder

Benieuwd naar de rol van de Universiteit Utrecht en onze ambities voor de toekomst? Lees het volledige interview hier: https://www.spreekbuis.nl/impactmodel-van-bindinc-maakt-publieke-waarde-van-media-objectief-meetbaar/

Branco Scherer
Head of Business Development

Meer weten

Wil je hier meer over weten over het Impactmodel Publieke Media? Neem contact op met Branco via branco.scherer@bindinc.nl.

Meld je hier aan voor onze nieuwsbrief om op de hoogte te blijven.